Pomoc dla Krzysia! - OPINIA PSYCHOLOGICZNO-LOGOPEDYCZNA

Oto najnowsza opinia specjalistów z Poradni Psychologiczno-Logopedycznej przy ul. św. Gertrudy w Krakowie, dotycząca deficytów Krzysia w zakresie umiejętności językowych. Opinię - na podstawie przeprowadzonych w czerwcu testów psychologicznych - opracowano na potrzeby szkoły, w celu ustalenia zasad nauczania indywidualnego, które przysługuje Krzysiowi.

Krzysztof Graczyk (ur.8.06.1989) pozostaje pod opieką naszej poradni z powodu afazji nabytej, będącej następstwem przebytego udaru mózgu – zawału lewej półkuli mózgowej, który nastąpił na przełomie grudnia 2004/stycznia 2005. Aktualne badania psychologiczno-logopedyczne przeprowadzono w dniu 23.06.2008.

Nasza poradnia dwukrotnie orzekała o potrzebie indywidualnego nauczania dla chłopca, które jest obecnie realizowane w Liceum Ogólnokształcącym w Centrum Edukacyjnym „Radosna Nowina” w Piekarach.

Chłopiec ma problemy ruchowe o charakterze połowicznego niedowładu prawej ręki i prawej nogi. Przed chorobą był praworęczny, obecnie zmuszony jest posługiwać się ręką lewą przy pisaniu, rysowaniu i innych czynnościach manualnych.

Zaburzenia mowy i języka mają charakter afazji mieszanej z przewagą motorycznej. W wyniku intensywnej terapii mowy nastąpiła znaczna poprawa rozumienia mowy. W zakresie mowy czynnej chłopiec radzi sobie również coraz lepiej i potrafi porozumiewać się przy pomocy prostych zdań, ich równoważników. Obserwuje się trudności w przywoływaniu właściwej nazwy, stosowaniu gramatyki, budowaniu dłuższej wypowiedzi. W wypowiedziach spontanicznych utrzymuje się styl telegraficzny, ale występują też zdania, niekiedy nawet złożone (na ogół współrzędnie), Krzysztof używa coraz częściej trudniejszych części mowy. Bardzo poprawiła się umiejętność prowadzenia dialogu, zadawania pytań (nawet, jeśli nie są poprawne gramatycznie, to są zrozumiałe). Znacznie słabsze są umiejętności w zakresie mowy opowieściowej. Poziom sprawności językowej chłopca jest bardzo nierówny, uczeń jest bardzo podatny na zmęczenie, o labilnych emocjach i motywacji.

Na podstawie aktualnie przeprowadzonych badań psychologicznych stwierdzono, iż możliwości intelektualne ucznia mierzone testami bezsłownymi są prawidłowe; przy czym obserwuje się znaczne dysharmonie w obrębie poszczególnych funkcji psychomotorycznych. Bardzo dobry jest poziom inteligencji bezsłownej (mierzonej testem Ravena), uczeń dobrze sobie radzi z zadaniami wymagającymi myślenia na materiale percypowanym wzrokowo, gdzie wymagana jest orientacja i wyobraźnia przestrzenna.

Wysoki jest poziom spostrzegawczości, prawidłowe – umiejętność myślenia przyczynowo-skutkowego na materiale niewerbalnym oraz analiza i synteza wzrokowa. Relatywnie słabsza bezpośrednia pamięć wzrokowa.

Głęboko uszkodzona jest percepcja słuchowa, co przejawia się w dużych ograniczeniach pamięci słuchowej bezpośredniej, słabej koncentracji na słuchowo podawanym materiale werbalnym i znacznych utrudnieniach w operowaniu cząstkami wyrazów, czyli fonemami i sylabami. W wyniku afazji nastąpiło rozbicie połączeń między brzmieniem litery a jej wyglądem i głęboko zaburzone zostały czynności analizy i syntezy wyrazów, zarówno sylabowej, jak i głoskowej.

Opisane głębokie deficyty w zakresie zdolności słuchowo-językowych są przyczyną bardzo poważnych trudności w czytaniu i pisaniu.

W początkowym okresie, bezpośrednio po udarze chłopiec nie pamiętał pojedynczych liter. Sporadycznie, gdy dysponował kontekstem ilustracji, udawało mu się globalnie „odczytywać” całe wyrazy.

W wyniku intensywnych i systematycznych ćwiczeń uczeń zapamiętał litery, ma jeszcze trudności z dwuznakami, czasem z literami o mniejszej frekwencyjności. Łatwiej przywołuje litery przy czytaniu niż w sytuacji, kiedy ma zapisać wyraz, którego nie pamięta globalnie. Podczas ćwiczeń czytania stosowana jest metoda sylabowo-globalna, która przynosi efekty, Krzysztof obecnie znacznie łatwiej dokonuje syntezy głosek w sylaby i sylab w wyraz. Dużym utrudnieniem w dokonywaniu tych operacji jest zwolnione tempo przetwarzania danych, szczególnie w sferze słuchowo-werbalnej. Ćwiczenia w czytaniu i pisaniu są szczególnie trudnym dla ucznia zadaniem w toku prowadzonej terapii logopedycznej, Krzysztof łatwo się zniechęca, buntuje. Jednak kontynuowanie tej pracy jest ważne i uzasadnione ze względu na m.in.: obserwowane postępy oraz przydatność kodu pisanego w dalszym usprawnianiu mowy i języka.

Całość opisanych objawów dotyczących czytania i pisania świadczy o nabytej, głębokiej dysleksji, często towarzyszącej zaburzeniom afatycznym.

W sytuacji, kiedy posługiwanie się językiem ojczystym sprawia uczniowi znaczne trudności, i sytuacji głębokiej dysleksji konieczne jest zwolnienie ucznia z nauki drugiego języka obcego.

Opinię przekazano Rodzicom ucznia.

Mgr Anna Paluch psycholog-logopeda

DYREKTOR PORADNI mgr Małgorzata Niewodowska

Kraków, 29.06.2008